Εισόδια της Θεοτόκου

Βιογραφία

Η ευσεβής Άννα σύζυγος του Ιωακείμ, πέρασε τη ζωή της χωρίς να μπορέσει να τεκνοποιήσει, καθώς ήταν στείρα. Μαζί με τον Ιωακείμ προσευχόταν θερμά στον Θεό να την αξιώσει να φέρει στον κόσμο ένα παιδί, με την υπόσχεση ότι θα αφιέρωνε το τέκνο της σε Αυτόν. Πράγματι, ο Πανάγαθος Θεός όχι μόνο της χάρισε ένα παιδί, αλλά την αξίωσε να φέρει στον κόσμο τη γυναίκα που θα γεννούσε το Μεσσία, το Σωτήρα μας Ιησού Χριστό. Όταν η Παναγία έγινε τριών χρόνων, σύμφωνα με την παράδοση, η Άννα και ο Ιωακείμ, κρατώντας την υπόσχεσή τους, την οδήγησαν στο Ναό και την παρέδωσαν στον αρχιερέα Ζαχαρία. Ο αρχιερέας παρέλαβε την Παρθένο Μαρία και την οδήγησε στα Άγια των Αγίων, όπου δεν έμπαινε κανείς εκτός από τον ίδιο, επειδή γνώριζε έπειτα από αποκάλυψη του Θεού το μελλοντικό ρόλο της Αγίας κόρης στην ενανθρώπιση του Κυρίου. Στα ενδότερα του Ναού η Παρθένος Μαρία έμεινε δώδεκα χρόνια. Όλο αυτό το διάστημα ο αρχάγγελος Γαβριήλ προμήθευε την Παναγία με τροφή ουράνια. Εξήλθε από τα Άγια των Αγίων, όταν έφθασε η ώρα του Θείου Ευαγγελισμού.

Απολυτίκιον  (Κατέβασμα)

Ήχος δ’.

Σήμερον της ευδοκίας Θεού το προοίμιον, και της των ανθρώπων σωτηρίας η προκήρυξις εν Ναώ του Θεού, τρανώς η Παρθένος δείκνυται, και τον Χριστόν τοις πάσι προκαταγγέλλεται. Αυτή και ημείς μεγαλοφώνως βοήσωμεν, Χαίρε της οικονομίας του Κτίστου η εκπλήρωσις.

Κοντάκιον

Ήχος δ’. Ο υψωθείς.

Ο καθαρώτατος ναός του Σωτήρος, η πολυτίμητος παστάς και Παρθένος, το Ιερόν θησαύρισμα της δόξης του Θεού, σήμερον εισάγεται, εν τω οίκω Κυρίου, την χάριν συνεισάγουσα, την εν Πνεύματι θείω· ην ανυμνούσιν Άγγελοι Θεού· Αύτη υπάρχει σκηνή επουράνιος.

 Ο Οίκος

Των απορρήτων του Θεού και θείων μυστηρίων, ορών εν τη Παρθένω, την χάριν δηλουμένην, και πληρουμένην εμφανώς, χαίρω, και τον τρόπον εννοείν αμηχανώ τον ξένον και απόρρητον, πως εκλελεγμένη η άχραντος, μόνη ανεδείχθη υπέρ άπασαν την κτίσιν, την ορατήν και την νοουμένην. Διο, ανευφημείν βουλόμενος ταύτην, καταπλήττομαι σφοδρώς νουν τε και λόγον, όμως δε τολμών, κηρύττω και μεγαλύνω· Αύτη υπάρχει σκηνή επουράνιος.

Ερμηνεία της εικόνας των Εισοδίων της θεοτόκου

Η ιερή ακολουθία της εορτής των Εισοδίων της Θεοτόκου και η σχετική εικόνα υπηρετούν ένα βαθύτερο σκοπό: χειραγωγούν τον πιστό στο μυστήριο της σάρκωσης του Υιού και Λόγου του Θεού.

Η είσοδος της Θεοτόκου στο ναό είναι το προοίμιο της εύνοιας του Θεού στους ανθρώπους, η προκήρυξη της σωτηρίας των ανθρώπων, η αναγγελία του Χριστού και η πραγματοποίηση του σχεδίου της θείας, οικονομίας. Αυτά διακηρύσσει το απολυτίκιο της εορτής.

«Σήμερον της ευδοκίας Θεού το προοίμιον και της των ανθρώπων σωτηρίας η προκήρυξις. Εν Ναω του Θεού τρανώς η Παρθένος δείκνυται και τον Χριστόν τοις πάσι προκαταγγέλλεται. Αυτή και ημείς μεγαλοφώνως βοήσωμεν Χαίρε της οικονομίας του Κτιστού η εκπλήρωσις.»

Ο ορθόδοξος αγιογράφος με βάση τις παραπάνω πληροφορίες της απόκρυφης διήγησης και τη δογματική διδασκαλία της Εκκλησίας για τη Θεοτόκου συνθέτει την εικόνα των Εισοδίων.

Το κύριο πρόσωπο της εικόνας είναι η τριετής Παναγία. Εικονίζεται τη στιγμή που την υποδέχεται στο ναό ο ιερέας Ζαχαρίας, ο μετέπειτα πατέρας του Προδρόμου, καθώς την παραδίδουν ευλαβικά οι θεοσεβείς γονείς της. Πίσω τους ακολουθούν οι παρθένες, «οι αμίαντες θυγατέρες των Εβραίων», που κρατούν αναμμένες λαμπάδες.

Η Παναγία δε ζωγραφίζεται φυσιοκρατικά. Δεν εμφανίζει δηλαδή τίποτε το παιδικό, εκτός από το μικρό μέγεθος του σώματός της. Αυτό γίνεται σκόπιμα. Ο ορθόδοξος αγιογράφος θέλει να μάς απομακρύνει από το γράμμα της διήγησης («τριετής η παις»), για να συλλάβουμε το πνεύμα της, την εκκλησιολογική της διάσταση. Η Παναγία είναι η Θεοτόκος, η Μητέρα του Θεού. Γι’ αυτό ο υμνωδός μάς καλεί «την νηπιάζουσαν φύσει και υπέρ φύσιν Μητέρα αναδειχθείσαν του Θεού ευφημήσωμεν ύμνοις» (Τροπάριο του όρθρου).

Η Παναγία εικονίζεται ως ώριμη γυναίκα με το γνωστό μαφόριό της, όπως τη βλέπουμε στις εικόνες της.

Το ίδιο κάνει και ο υμνωδός της Εκκλησίας και για τις λαμπάδες των παρθένων. Οι αναμμένες λαμπάδες δεν είχαν σκοπό να εμποδίσουν την τριετή παιδίσκη να γυρίσει πίσω, στο σπίτι της, καθώς ήταν στο δρόμο προς το ναό –αυτό λέει η απόκρυφη διήγηση- αλλά τούτο: να υποδείξουν τη νοητή λαμπάδα, την Παναγία, και προδηλώσουν έτσι την ανείπωτη μελλοντική αίγλη. Αυτή η αίγλη θα ήταν ο Χριστός, γιατί από την Παναγία θα ανέλαμπε (θα γεννιόταν) φωτίζοντας τους καθισμένους στο σκοτάδι της αμαρτίας ανθρώπους. Αυτόν το συμβολισμό παρουσιάζει το δ’ στιχηρό προσόμοιο του εσπερινού, ήχος δ’ «Αι νεανίδες χαίρουσαι και λαμπάδας κατέχουσαι, της λαμπάδος σήμερον προπορεύονται της νοητής και εισάγουσιν αυτήν εις τα Άγια των Αγίων ιερώς προσηλούσαι την μέλλουσαν αίγλην άρρητον εξ αυτής αναλάμψειν και φωτίσειν τους εν σκότει καθημένους, της αγνωσίας εν Πνεύματι».

Σε πολλές εικόνες πίσω από το Ζαχαρία, αριστερά, παριστάνεται η Παναγία να κάθεται σε καθέδρα με τρία σκαλιά (είναι η αναβαθμοί του θυσιαστηρίου του απόκρυφου κειμένου) και να περιμένει την τροφή που της φέρνει ο άγγελος Γαβριήλ. Η Παναγία να παραμείνει στο Άγιο των Αγίων ως νέα Κιβωτός της Διαθήκης, ως η «έμψυχος κιβωτός» και στα δώδεκα χρόνια της παραμονής της εκεί θα τρέφεται θαυματουργικά με ουράνια τροφή.

Από το βιβλίο
Ο Μυστικός κόσμος των Βυζαντινών Εικόνων
(τόμος δεύτερος)
Χρήστου Γ. Γκότση
Εκδ. Αποστολική Διακονία

Πηγή: saint.gr – Ενοριακά Νέα

Άγιος Φίλιππος ο Απόστολος

Άγιος Φίλιππος ο Απόστολος – Μιχαήλ Χατζημιχαήλ© www.michaelhadjimichael.com

Εορτάζει στις 14 Νοεμβρίου εκάστου έτους.

 

Βιογραφία
Ο Άγιος Φίλιππος ήταν ένας από τους δώδεκα μαθητές του Κυρίου. Καταγόταν από τη Βηθσαϊδά της Γαλιλαίας, απ’ όπου και ο Ανδρέας με τον Πέτρο. Τον κάλεσε μαθητή Του ο ίδιος ο Κύριος, και κατόπιν ο Φίλιππος έφερε στον Κύριο το Ναθαναήλ.

Η παράδοση αναφέρει ότι ο Φίλιππος κήρυξε το Ευαγγέλιο στους Πάρθους και πέθανε μαρτυρικά στην Ιεράπολη της Συρίας.

 

Ἀπολυτίκιον
Ἦχος γ’. Θείας πίστεως.
Θείαν ἔλλαμψιν, τοῦ Παρακλήτου, εἰσδεξάμενος, πυρὸς ἐν εἴδει, παγκοσμίως ὡς ἀστὴρ ἀνατέταλκας, καὶ τῆς ἀγνοίας τὸν ζόφον διέλυσας, τῇ θείᾳ αἴγλῃ Ἀπόστολε Φίλιππε. Ὅθεν πρέσβευε, Χριστῷ τῷ Θεῷ δεόμεθα, δωρήσασθαι ἡμῖν τὸ μέγα ἔλεος.

 

Ἀπολυτίκιον

Ἦχος γ’.
Ἀπόστολε Ἅγιε Φίλιππε, πρέσβευε τῷ ἐλεήμονι Θεῷ ἵνα πταισμάτων ἄφεσιν, παράσχῃ ταῖς ψυχαῖς ἡμῶν.

Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης, ο Θαυματουργός

Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης, ο Θαυματουργός

Εορτάζει στις 14 Νοεμβρίου εκάστου έτους.

anastasi

 

Είτε αργά είτε νωρίς ο άνθρωπος έρχεται αντιμέτωπος με το θάνατο. Ο θάνατος τον απειλεί κάθε ώρα και στιγμή, έτοιμος να τον αφανίσει και να τον χωρίσει από όσους και όσα αγαπά. Και αν ακόμη οι άνθρωποι δημιουργούσαν την πιο τέλεια κοινωνία, αν βίωναν καθημερινά μόνο χαρά και ευτυχία, η ύπαρξη του θανάτου είναι αρκετή για να δηλητηριάσει τα πάντα.

Έτσι κάθε άνθρωπος καλείται να αναμετρηθεί με το ερώτημα: μπορεί ο άνθρωπος να νικήσει το θάνατο και πώς; Ή, τελικά, ο άνθρωπος είναι ένα περιστασιακό φαινόμενο της φύσης; Και αν ισχύει η δεύτερη περίπτωση τι νόημα έχει να αγαπάς, να είσαι υπεύθυνος, να δημιουργείς πολιτισμό;

Η απάντηση της Εκκλησίας στον πιο πάνω προβληματισμό είναι ότι ο άνθρωπος δεν είναι ένα τυχαίο ον, ριγμένο σε ένα ανόητο κόσμο, αλλά τέκνο της αγάπης του Θεού, που μπορεί να νικήσει το θάνατο και να ζήσει αιωνίως. Κοινωνώντας με τον Θεό ο άνθρωπος γίνεται κατά χάρη αθάνατος. Τη δυνατότητα αυτή του ανθρώπου φανερώνει η ανάσταση του Χριστού. Ο Χριστός νικά το θάνατο και ανίσταται για να προσφέρει και στον άνθρωπο αυτή τη δυνατότητα. Όχι τυχαία η ορθόδοξη εικόνα της Αναστάσεως του Χριστού δεν δείχνει τον Χριστό να εξέρχεται ατομικιστικά από τον τάφο, σε μια ανάσταση που αφορά μόνο τον ίδιο ―όπως δείχνει η δυτικού τύπου εικόνα της Αναστάσεως― αλλά δείχνει τον Χριστό να συντρίβει τον άδη και, κρατώντας από τα χέρια τον Αδάμ και την Εύα, να ανασύρει τους ανθρώπους από τα σκοτάδια του θανάτου.

Την πρόγευση της ανάστασης βιώνουν οι πιστοί μετέχοντας στη ζωή της Εκκλησίας. Γι᾽ αυτό η όλη ζωή τους διαφοροποιείται από όσους δεν πιστεύουν στην ανάσταση. Η πίστη στην ανάσταση απαλλάσσει τον άνθρωπο από το φόβο του θανάτου, από τον παραλογισμό του μηδενισμού. Ο άνθρωπος παύει να θεωρεί τον εαυτό του ένα παροδικό ον, που τρέμει ότι οποιαδήποτε στιγμή μπορεί να αφανισθεί. Η πίστη στην ανάσταση δημιουργεί ανθρώπους με δημιουργικό όραμα για τον κόσμο, αφού τίποτε αληθινό στη ζωή δεν πάει χαμένο, τίποτε το αγαθό δεν μένει χωρίς δικαίωση.

Η ανάσταση δεν σημαίνει απλώς τη βιολογική επαναφορά του ανθρώπου και την επιστροφή του στις παρούσες συνθήκες ζωής. Με την ανάσταση και την τελική κρίση οι άνθρωποι, ανάλογα με τη δεκτικότητα της αγάπης που καλλιέργησαν σε αυτή τη ζωή, θα μετέχουν της αγάπης του Θεού. Όσο περισσότερο θα μετέχουν σε αυτή τόσο περισσότερο η ζωή τους θα είναι παράδεισος, δηλαδή κοινωνία, πληρότητα, γλυκασμός• όσο λιγότερο θα μετέχουν σε αυτή τόσο η ζωή τους θα είναι κόλαση, δηλαδή ακοινωνησία, έλλειψη, ανικανοποίητο. Όλοι θα βρίσκονται μέσα στην αγάπη του Θεού: η μέθεξή της ή όχι θα είναι ή η θέωση ή η αυτοκαταδίκη στην υπαρξιακή μοναξιά.

Η πίστη στην ανάσταση ως πρόγευση νίκης πάνω στο θάνατο, επιφέρει και τη νίκη πάνω σε κάθε άλλη μορφή θανάτου. Καθετί που θανατώνει τη χαρά και την αδελφοσύνη, την ελευθερία και τη δικαιοσύνη, πολεμάται από τους πιστούς. Οι Χριστιανοί έχουν αυξημένες κοινωνικές ευαισθησίες, δεν εφησυχάζουν και δεν επαναπαύονται όσο έστω και ένας άνθρωπος βιώνει κάποια μορφή θανάτου.

Η ειδοποιος διαφορά του Χριστιανισμού από οποιαδήποτε θρησκεία ή φιλοσοφία είναι η εκ νεκρών ανάσταση. Η ανάσταση εισάγει σε ένα καινούργιο κόσμο, πλήρως μεταμορφωμένο από τη χάρη του Θεού. Δεν πρόκειται για ένα άλλο κόσμο σε ένα άλλο μακρινό τόπο, αλλά για τον κόσμο μας, μεταμορφωμένο όμως, δηλαδή χωρίς το κακό, τη βία, τη φθορά και το θάνατο. Ακόμη, για τον Χριστιανισμό ο άνθρωπος δεν είναι μόνο ψυχή αλλά ψυχοσωματική οντότητα, συνεπώς στη βασιλεία του Θεού ο άνθρωπος θα μετέχει ολόκληρος, ψυχή και σώμα. Γιατί ολόκληρη η κτίση ―πνευματική και υλική― έχει δημιουργηθεί από τον Θεό και ολόκληρη θα μεταμορφωθεί στη δευτέρα παρουσία. Η πίστη αυτή κατευθύνει τη ζωή του πιστού και δίνει νόημα στη ζωή του.

Aνάσταση σημαίνει ότι με τη χάρη του Θεού ο άνθρωπος νικά το θάνατο (τον αφανισμό) ώστε αιώνια (αθανασία) να συνυπάρχει με τους άλλους στη ζωή της ελευθερίας και της αγάπης. Aνάσταση είναι ο θάνατος κάθε μορφής θανάτου.

Κεφάλαιο από το νέο βιβλίου του συγγραφέα: Η ορθόδοξη πίστη.

 

Πηγή: diakonima.gr